Phân tích vĩ mô hay chỉ là căn bệnh ảo tưởng quyền lực

Nói thật anh em đừng tự ái: Chúng ta đi đầu tư, chứ không phải làm hoạch định chính sách! 

Không ít lần ngồi cà phê, được nghe anh em rần rần lôi số liệu tỷ giá, lạm phát, thất nghiệp, lợi suất trái phiếu, rồi cả chuyện xung đột vũ trang... đủ các loại ra phân tích.

Tôi nói thẳng:

"Vĩ mô ấy à? Mười năm mới phải dùng một lần để né những cú thắt tín dụng như 2022. Chứ anh em mình cầm tiền đi mua vài ba công ty ngon để kiếm lời, có phải làm Bộ trưởng đâu mà đọc số liệu lắm thế!"

Họ lôi xuất nhập khẩu theo tuần, lạm phát theo tháng ra mổ xẻ rồi tự lên kịch bản hù dọa chính mình. Tư duy phân tích kinh tế mà lại đem "chẻ nhỏ" theo tháng thì khác gì đánh T+3 dựa trên đồ thị kỹ thuật? 

Kết quả là gì?

Số liệu thì khách quan, nhưng góc nhìn thì luôn bị sự sợ hãi bóp méo. Chăm chăm bắt bệnh nền kinh tế, cuối cùng lại biến thành đánh giá tủn mủn. Nó không đẻ ra đồng lợi nhuận nào, chỉ mang ưu phiền vào giấc ngủ. 

Hãy nhìn vào sự thật.

Tôi có một cậu em Bùi Ngọc Tân, từ đầu 2023 đến nay, tài khoản tăng từ 2 tỷ lên thẳng 12 tỷ. Bí quyết của cậu ấy không hề phức tạp: Chỉ cắm đầu soi doanh nghiệp.

Hỏi kinh tế Mỹ ra sao? Lắc đầu. Chỉ số DXY đang ở mốc nào? Không màng.

Nhờ bưng bít lỗ tai trước "tin đồn vĩ mô", cậu ấy cắn trọn vẹn những siêu đại sóng của BMP, VFG, MCH... và giờ đang ấp thêm VVS. Con nào cũng ăn bằng lần.

Trong cuốn "One Up On Wall Street - Trên Đỉnh Phố Wall", huyền thoại Peter Lynch từng giội một gáo nước lạnh đập tan hệ tư tưởng này:

"Nếu bạn dành hơn 13 phút mỗi năm để dự báo kinh tế vĩ mô, thì bạn đã lãng phí 10 phút rồi."

Tại sao?

Vì tài sản của bạn không nở ra nhờ việc đoán trúng động thái tiếp theo của Chủ tịch FED.

Tài sản của bạn nở ra vì doanh nghiệp bạn cầm bán được nhiều hàng hơn, mở rộng quy mô thị trường mạnh mẽ hơn, biên lãi gộp to hơn, đánh bại kỳ vọng của thị trường quý này qua quý khác. 

Mải mê chờ đợi những đám mây đen vĩ mô tan đi, bạn sẽ lỡ mất khoảnh khắc vàng để mua một doanh nghiệp xuất sắc với cái giá dưới đáy vực.

Chân lý đầu tư rốt cuộc rất đơn giản. Đừng soi đồ thị vĩ mô hàng ngày nếu mục đích của bạn không phải là bám bảng kiếm tiền mỗi ngày. Chỉ cần biết mấy gạch đầu dòng duy nhất sau đây: 

- Chính phủ vẫn đang duy trì chính sách hỗ trợ, để đạt được mục tiêu tăng trưởng GDP +10% liên tục hàng năm từ nay tới tận 2030, xa hơn là tới 2045 sẽ đưa Việt Nam thành quốc gia giàu có. 

- FED đang trong thời kỳ bình thường hóa chính sách tiền tệ, sau giai đoạn nâng và neo cao lãi suất 2021-2024. Họ không có lý do để nâng lãi suất trở lại trong ít nhất là vài năm tới. 

Những điểm này bảo chứng cho việc không có cửa bị đổ vỡ hệ thống do thắt chặt chính sách tiền tệ, siết tài khóa, siết trái phiếu... kiểu như 2022.

Một khi đã loại trừ được rủi ro sập hầm, hãy dốc 100% thời gian để lùng sục những mũi giáo sắc bén nhất thị trường. Đó là những doanh nghiệp mang năng lực vượt trội bỏ xa 90% công ty bình thường khác.

Đầu tư mà sa đà vào những thứ xa vời ngoài tầm kiểm soát, chỉ tổ tự mua dây buộc mình. Nếu phải đọc hàng tá số má vĩ mô - kinh tế, mà chỉ để đánh ngắn hạn, thì tại sao không dùng biểu đồ luôn cho nó nhanh? 

Đọc vĩ mô ít đi, cho tài khoản còn có cửa tăng

*************************

Phân tích vĩ mô với NĐT cá nhân là ngoài tầm với.

Thêm nữa dữ liệu đến với chúng ta là quá muộn và chậm

Nói chung nên bỏ qua. Chỉ quan tâm tới điều cơ bản như lãi suất thôi là được

**************************

Read More

Những trào lưu chóng tàn trên sàn chứng khoán

 Trong năm nay, tôi lần đầu gặp hiện tượng như trong bài báo này. đó là trào lưu sớm nở chóng tàn. Đặc điểm là một con sóng đầu cơ tăng mạnh, phiếu được kéo từ 50-100% tạo đỉnh cây thông rồi giảm luôn. Con sóng tăng đến chủ yếu từ kỳ vọng tin tức, không phải từ yếu tố lợi nhuận, nên nhiều người bỏ qua không tham gia. 

Nhưng về bản chất, nó vẫn là một con sóng ngành lớn trong năm. Vì vậy từ việc quan sát con sóng này, tôi nghiệm ra, cách tốt nhất để bắt được những con sóng như vậy, là dùng phương pháp đầu cơ theo dòng tiền. Cổ phiếu có thể chưa có gì chuyển biến về tại, kết quả kinh doanh không khởi sắc, nhưng nó vẫn được kéo lên theo sóng ngành. Nhìn dòng tiền để đầu cơ những cổ phiếu này là tốt nhất.

Thị trường chứng khoán Việt Nam thời gian gần đây liên tục chứng kiến các “trào lưu” ngắn hạn thay nhau dẫn dắt dòng tiền - từ cơn sốt doanh nghiệp tư nhân, làn sóng doanh nghiệp Nhà nước đến sự bùng nổ gần nhất của nhóm dầu khí. Mỗi trào lưu đều cuốn nhà đầu tư vào kỳ vọng lợi nhuận nhanh chóng, nhưng khi xu hướng đảo chiều, cái giá phải trả không chỉ là thua lỗ mà còn là áp lực tâm lý từ những quyết định vội vàng.

Chỉ mới vài tuần trước, nhóm cổ phiếu dầu khí đã trở thành hiện tượng của thị trường với những mức tăng ấn tượng. Hàng loạt đội nhóm “hô hào”, nhà đầu tư cũng mê mẩn trước đà tăng chóng vánh. Tại đỉnh điểm, cổ phiếu BSR tăng tới 130% so với đầu năm 2026, OIL tăng 108%, PLX, PVC và PVO tăng hơn 70%, còn GAS tăng hơn 50%.

Đà tăng này được thúc đẩy bởi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt là xung đột Iran khiến giá dầu leo thang. Bên cạnh đó, một số cổ phiếu còn được hỗ trợ bởi kỳ vọng từ các chính sách liên quan đến doanh nghiệp Nhà nước, nhất là nhóm thuộc PVN.

Tuy nhiên, nhịp tăng mạnh không kéo dài. Chỉ sau khoảng 3 tuần, nhiều cổ phiếu trong nhóm đã quay đầu giảm sâu, gần như xóa sạch toàn bộ thành quả trước đó. Thậm chí, trong 1 tuần điều chỉnh, không ít mã mất từ 30-50% giá trị so với đỉnh ngắn hạn, kéo theo làn sóng thua lỗ diện rộng ở nhóm nhà đầu tư mua đuổi.

Cơn sốt qua đi

Hàng loạt cổ phiếu dầu khí về gần “điểm khởi đầu”

Thị trường chạy theo trào lưu

Diễn biến này không phải là chuyện hiếm thấy. Trong suốt một năm qua, thị trường liên tục lặp lại vòng xoáy tương tự. Đầu năm 2025 là làn sóng cổ phiếu doanh nghiệp tư nhân, cuối năm chuyển sang nhóm doanh nghiệp Nhà nước, và gần đây nhất là cổ phiếu dầu khí.

Điểm chung là các cổ phiếu thường tăng mạnh hàng chục phần trăm trong thời gian ngắn sau khi xuất hiện một thông tin tích cực (có thể là nghị quyết thúc đẩy từ Chính phủ hay giá năng lượng tăng vọt vì chiến sự Iran), rồi nhanh chóng giảm sâu, tạo nên mô hình “cây thông” quen thuộc.

Thực tế cho thấy, dòng tiền đang ngày càng thiên về đầu cơ ngắn hạn, sẵn sàng chạy theo các nhóm cổ phiếu có “câu chuyện” hấp dẫn trong thời gian ngắn, dù chưa biết câu chuyện đó có thể thúc đẩy lợi nhuận doanh nghiệp đến mức nào. Khi kỳ vọng bị đẩy lên quá nhanh, chỉ cần tín hiệu chững lại, áp lực chốt lời sẽ xuất hiện và kéo giá giảm mạnh.

Cây thông

ở nhóm ngân hàng Nhà nước

Trong các cơn sốt này, không thiếu những cảnh báo về rủi ro “mua đuổi”, cũng như nghi ngại về mức độ hưởng lợi thực sự của doanh nghiệp. Chẳng hạn ở nhóm dầu khí, một số doanh nghiệp trong nước không thực sự được hưởng lợi trực tiếp tương xứng với kỳ vọng, nhưng giá cổ phiếu vẫn tăng mạnh do yếu tố đầu cơ.

Quan trọng hơn, rủi ro lớn nhất không đến từ thông tin bên ngoài, mà nằm ở chính hành vi của nhà đầu tư. Việc chạy theo trào lưu phản ánh tâm lý đầu cơ ngắn hạn đang chi phối thị trường, khi nhiều người sẵn sàng bỏ qua yếu tố cơ bản để theo đuổi kỳ vọng lợi nhuận nhanh.

Thị trường chứng khoán chưa bao giờ là con đường làm giàu dễ dàng. Những gì tăng nhanh thường cũng giảm nhanh. Những cổ phiếu từng được xem là "món quà thượng đế" nay trở thành "cơn đau" dai dẳng với bất kỳ ai vẫn còn nắm giữ.

Với nhà đầu tư, bài học không mới nhưng luôn khó thực hiện: Giữ kỷ luật và tránh chạy theo những cơn sóng mang tính trào lưu.

Read More